دعاوی ملکی یکی از انواع دعاوی می باشد که مربوط به ملک است . دعاوی ملکی میتواند حقوقی یا کیفری باشد. برای مثال اثبات مالکیت ، الزام به تنظیم سند رسمی ، خلع ید ،الزام به تحویل مبیع ، تخلیه ملک ، رفع تصرف عدوانی ، دستور فروش ملک مشاع ، اخذ به شفعه دعاوی ملکی حقوقی هستند و دعاوی فروش ملک دیگری ، جعل اسناد ملکی و استفاده کردن از سند جعلی در رابطه با معاملات ملکی ، دعاوی ملکی کیفری هستند.
دعاوی ملکی حقوقی
یکی از انواع دعاوی ملکی که حجم زیادی از پروندههای حقوقی دادگاهها را تشکیل داده است ، دعاوی ملکی حقوقی میباشد.
مهم ترین موارد دعاوی ملکی حقوقی عبارتند از :
- الزام به فک رهن و سندهای ضمانتی
- الزام تنظیم سند رسمی برای املاک مربوطه
- الزام به اخذ صورت مجلس تفکیکی برای ساختمانهایی که دارای واحدهای مستقل و چند گانه میباشند.
- الزام به دریافت پایان کار برای ساختمانهایی که اقدامات ساخت و ساز در مورد آنها به طور کامل پایان یافته است و به وسیله کارشناس به تایید رسیده است.
- ابطال قرارداد برای مواردی که مشکلاتی در مفاد قرارداد منعقد شده
- دریافت و درخواست مطالبهی اجرت المثل
- فسخ قراردادهایی که از منظر قانونی دارای نقص هستند.
- تعدیل( افزایش یا کاهش) میزان اجاره بها بر اساس عرف جامعه.
- درخواست و مطالبه سرقفلی و در اختیار داشتن حق کسب و پیشه
- تخلیهی اماکن تجاری که مشمول مواد قانونی مختص به خود گشته اند،
- تجویز انتقال منافع از شخصی به شخص دیگر.
- و سایر دعاوی ملکی حقوقی.
دعاوی ملکی کیفری
دعاوی کیفری ملکی براساس سودجویی و کلاهبرداری افراد به وجود می آیند.
مهم ترین موارد دعاوی ملکی کیفری عبارتند از :
- جرم جعل کردن اسناد ملکی به منظور فریب و کلاه برداری دیگران
- ارتکاب جرم کلاه برداری در حوزه خرید و فروش و معاملات املاک و مسکن
- خیانت در امانت به عنوان یک دعوی کیفری در حوزه املاک محسوب میشود.
- فروش غیر قانونی اموال اشخاص به یک یا چند شاخص دیگر
- جرم انتقال دادن منافع ملک غیر به اشخاص دیگر یا خود
- زد و بند در خصوص خرید و فروشها و معاملات دولتی و ارتکاب فساد در این حوزه
- جرم استفاده کردن از سند جعلی در رابطه با معاملات ملکی
- تغییر کاربری اراضی کشاورزی بدون اخذ مجوز از دستگاههای ذی ربط
- خرید و فروش و معامله معارض
- اقدام به خرد کردن املاک و ارتکاب جرم ورود غیر مجاز به ملک سایرین.
دعاوی ثبتی ملکی
ماهیت و کلیت دعاوی ثبتی ملکی مربوط به فعالیتهای حوزه ثبت اسناد و املاک میباشد.
مهم ترین موارد دعاوی ثبتی ملکی عبارتند از :
- ابطال شدن سند رسمی به دلایل گوناگون
- دعوی ثبت در خصوص ابطال شدن اجرائیهی ثبتی برای املاک مربوطه
- ابطال شدن سند مالکیت معارض
- ابطال ساز و کار و مراحل ثبتی کمسیونهای گوناگون ثبتی
- ابطال شدن نظریه ای که هیات حل اختلاف اداره ثبت و اسناد کشور ارائه کرده است.
- افراز ملک
- اجرای ثبت
- توقیف عملیات اجرایی در مراحل مختلف کار و بسیاری موارد دیگر.
به طور کلی این مشکلات هنگامی مطرح میباشد که پس از خرید و یا انتقال سند، یا در زمان خرید و بررسی سند، ایرادی در مفاد سند و یا روند کار به وجود میآید.
در موارد متعددی دعاوی ثبتی ملکی به علتهای مختلف که ناشی از سهل انگاری و شتاب زدگی مالک به منظور خرید و فروش ملک میباشد، حاصل میشود و مشکلات و خسارتهای زیادی را برای طرفین مرتبط با ملک مربوطه به وجود میآورد. بنابراین توصیه میشود که در خصوص ابعاد حقوقی معاملات ملکی و شرایط مرتبط با موضوع ملک و املاک؛ از تجارب متخصصان علم حقوق و صاحب نظران متعهد و مجرب حوزه املاک استفاده نمایید تا از بروز مشکلات و دعاوی ملکی احتمالی جلوگیری به عمل آورده شود.