حقوق خانواده شاخه‌ای از حقوق مدنی است که دارای ویزگی هایی است که آن را از موضوعات دیگر حقوق مدنی متمایز می‌کند واهمیت خاص به آن می‌بخشد. اهمیت خاص حقوق خانواده بیشتر به مقام و ارزش موضوع آن “یعنی خانواده مربوط است. خانواده هسته اصلی اجتماع است ونقش مهمی از لحاظ اجتماعی وسیاسی واقتصادی، فرهنگی ایفا می‌کند. با توجه به اهمیت شایان خانواده در کشور، قوانین ومقرراتی برای حمایت از ان وضع شده است .

دادگاه صالح جهت رسیدگی به دعاوی خانوادگی

در قانون حمایت از خانواده دادگاه صالح برای رسیدگی به دعاوی خانوادگی دادگاه خانواده در نظر گرفته شده است. به عبارت دیگر اگر دعاوی خانوادگی در دادگاهی غیر از دادگاه خانواده مطرح شوند بعد از صادر شدن قرار امتناع از رسیدگی دعاوی مذکور به دادگاه خانواده فرستاده می‌شوند.دادگاه خانواده دادگاهی اختصاصی بوده و جهت حمایت از خانواده تشکیل می شود.

طبق ماده ۴ قانون حمایت خانواده ۱۳۹۱ رسیدگی به امور و دعاوی زیر در صلاحیت دادگاه خانواده است :

۱ـ نامزدی و خسارات ناشی از برهم ‌زدن آن

۲ـ نکاح دائم، موقت و اذن در نکاح

۳ـ شروط ضمن عقد نکاح

۴ـ ازدواج مجدد

۵ ـ جهیزیه

۶ ـ مهریه

۷ـ نفقه زوجه و اجرت ‌ المثل ایام زوجیت

۸ ـ تمکین و نشوز

۹ـ طلاق، رجوع، فسخ و انفساخ نکاح، بذل مدت و انقضای آن

۱۰ـ حضانت و ملاقات طفل

۱۱ـ نسب

۱۲ـ رشد، حجر و رفع آن

۱۳ـ ولایت قهری، قیمومت، امور مربوط به ناظر و امین اموال محجوران و وصایت در امور مربوط به آنان

۱۴ـ نفقه اقارب

۱۵ـ امور راجع به غایب مفقودالاثر

۱۶ـ سرپرستی کودکان بی سرپرست

۱۷ـ اهدای جنین

۱۸ـ تغییر جنسیت